W pierwszych miesiącach życia dziecka każdy wybór wydaje się decyzją strategiczną. Organizm niemowlaka jest wyjątkowo wrażliwy i nie w pełni rozwinięty, dlatego warto uważnie przyglądać się temu, co trafia do jego brzuszka. A jednym z częstych pytań młodych rodziców jest: jaką wodę można podać niemowlakowi?
Czy niemowlak w ogóle potrzebuje wody?
Zalecenia dotyczące zasad żywienia zdrowych niemowląt, opracowane przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci mówią jasno: zdrowy, prawidłowo rozwijający się niemowlak do 6. miesiąca życia, karmiony wyłącznie mlekiem - niezależnie, czy mówimy o karmieniu piersią, czy o mleku modyfikowanym - nie potrzebuje dodatkowej wody. Mleko pokrywa całe jego zapotrzebowanie na płyny, zarówno pod względem nawodnienia, jak i składników odżywczych. Dolewanie wody na tym etapie może wręcz zaszkodzić, bo zmniejsza się ilość przyjmowanego mleka, a tym samym dostęp do wartości odżywczych, których dziecko potrzebuje do rozwoju.
Wyjątkiem mogą być sytuacje wyjątkowe, np. upały, gorączka, biegunka, ale wtedy o ewentualnym dopajaniu zawsze powinien decydować lekarz pediatra.
Kiedy można zacząć podawać wodę?
Woda może pojawić się w diecie dziecka po 6. miesiącu życia, czyli w momencie rozszerzania diety. To właśnie wtedy, obok pierwszych warzyw, owoców czy kaszek, do codzienności dziecka może dołączyć także woda jako uzupełnienie płynów.
Na początku nie trzeba podawać jej w dużych ilościach. Wystarczy kilka łyczków do posiłku, by oswajać malucha z nowym smakiem i budować zdrowy nawyk sięgania po wodę, a nie po słodkie napoje. Z czasem, gdy ilość mleka w diecie maleje, a pokarmów stałych przybywa, woda staje się coraz ważniejszym źródłem nawodnienia.
W drugim półroczu życia dziecka zapotrzebowanie na wodę wynosi 800-1000 ml na dobę, jednak obejmuje wodę zarówno pitną, jak i pochodzącą z różnego rodzaju żywności i napojów.

Jaka woda dla niemowlaka?
Obecnie dostępnych jest tyle rodzajów wody pitnej, że może to przyprawić o zawrót głowy. Nic więc dziwnego, że rodzice zastanawiają się po jaką wodę sięgnąć, aby wprowadzić do diety to, co najcenniejsze, a jednocześnie nie przedobrzyć.
Najważniejsze, by była to woda niskozmineralizowana, niskosodowa i niskosiarczanowa, może być to również woda źródlana. Oto na co dokładnie warto zwrócić uwagę:
- Niskozmineralizowana (do 500 mg/l): Woda dla niemowląt powinna mieć niski poziom ogólnej mineralizacji. Układ wydalniczy malucha nie radzi sobie jeszcze z nadmiarem składników mineralnych, dlatego należy zadbać o ich odpowiednią ilość, aby nie obciążyć nerek maluszka.
- Niskosodowa (poniżej 20 mg/l sodu): Nadmiar sodu w diecie małego dziecka jest niepożądany, gdyż może zaburzać gospodarkę wodno-elektrolitową oraz obciążać organizm.
- Niskosiarczanowa (poniżej 20 mg/l siarczanów): Zbyt wysoka zawartość siarczanów może mieć działanie przeczyszczające, a tego w przypadku niemowląt zdecydowanie chcemy uniknąć.
Zaleca się kupowanie wody dla niemowląt w opakowaniach nie większych niż 1,5 litra. Dzięki temu zawartość butelki zostanie szybko spożyta, a tym samym zmniejszy się ryzyko zanieczyszczenia wody. Warto również upewnić się, czy na etykiecie znajduje się informacje o tym, że woda jest odpowiednia dla niemowląt i dzieci albo posiada pozytywną opinię instytucji specjalizujących się w opiniowaniu produktów przeznaczonych dla dzieci, np. Instytutu Matki i Dziecka lub Centrum Zdrowia Dziecka. Taka adnotacja świadczy o tym, że produkt przeszedł dodatkowe badania i może być bezpiecznie podawany najmłodszym.
Pamiętaj też, że każda woda butelkowana dla niemowlaka powinna być przegotowana i wystudzona, gdyż istnieje ryzyko skażenia bakteriologicznego wskutek niewłaściwego przechowywania, np. w transporcie czy magazynie.

Jak podawać wodę niemowlakowi?
Picie wody powinno zacząć się od małych kroków. Na początku wystarczy mała ilość - łyczek lub dwa do posiłku. Wodę można podawać w kubeczku do nauki picia, co pozwala dziecku uczyć się samodzielności i wspiera rozwój koordynacji. Nie zmuszaj też dziecka do picia, jeśli nie ma takiej potrzeby - z czasem samo zacznie sięgać po wodę chętniej, zwłaszcza w cieplejsze dni lub po aktywności fizycznej.
Czego unikać w podawaniu wody do picia?
Najważniejsza kwestia: niemowlakom nie wolno podawać wód gazowanych, niezależnie od tego czy sięgamy po naturalną wodę mineralną czy źródlaną. Dwutlenek węgla może powodować wzdęcia, bóle brzuszka i dyskomfort trawienny, dlatego tak ważne jest sięganie po wodę niegazowaną.
Nie należy też dosładzać wody ani zastępować jej sokami, czy tzw. "herbatkami dla dzieci". Tego typu napoje zawierają cukry lub sztuczne aromaty, które są niepotrzebne i mogą mieć negatywny wpływ na naturalne kształtowanie nawyków smakowych dziecka.